TCGCVN – Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa công bố dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông, ban hành kèm theo Thông tư số 06/2024/TT-BGDĐT ngày 10/4/2024. Dự thảo được đăng tải công khai trên Cổng thông tin điện tử của Bộ để lấy ý kiến góp ý rộng rãi.
Việc sửa đổi, bổ sung Thông tư 06 được thực hiện trong bối cảnh cả nước triển khai chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy hành chính và sáp nhập các đơn vị hành chính cấp tỉnh, thành phố. Sau khi sáp nhập, số lượng tỉnh, thành phố giảm từ 63 xuống 34, kéo theo yêu cầu điều chỉnh cơ chế tổ chức các hoạt động giáo dục, trong đó có các cuộc thi cấp quốc gia.
Các nội dung sửa đổi tập trung vào ba nhóm vấn đề chính: (1) cách thức lựa chọn dự án dự thi cấp quốc gia; (2) quy định về tổ chức Cuộc thi; và (3) quy định cụ thể đối với các đơn vị dự thi. Mục tiêu là bảo đảm Cuộc thi được tổ chức công khai, minh bạch, đánh giá đúng năng lực của học sinh và khuyến khích phong trào nghiên cứu khoa học kỹ thuật trong trường học.
Theo dự thảo, số lượng dự án được cử tham dự Cuộc thi cấp quốc gia sẽ được xác định dựa trên tỷ lệ phần trăm số dự án dự thi cấp sở so với tổng số dự án của toàn quốc. Quy định này thay thế cách tính cũ, bảo đảm công bằng hơn giữa các địa phương có quy mô, phong trào khác nhau.
Cụ thể, các đơn vị dự thi có quy mô nhỏ được đăng ký tối đa 03 dự án; đơn vị có tỷ lệ dự án cấp sở từ trên 1% đến 5% được đăng ký tối đa 06 dự án; từ trên 5% đến 10% được đăng ký tối đa 09 dự án; và đơn vị có tỷ lệ trên 10% được đăng ký tối đa 12 dự án.
Đối với các trường phổ thông trực thuộc Bộ, các cơ quan ngang Bộ, đại học, viện, học viện, mỗi đơn vị được đăng ký tối đa 03 dự án, tăng thêm 01 dự án so với quy định trước đây.
Ảnh minh hoạ
Bên cạnh đó, dự thảo Thông tư quy định ưu tiên, khuyến khích các đơn vị có dự án đạt giải quốc tế. Cụ thể, mỗi dự án đạt giải từ Giải Tư trở lên tại các cuộc thi quốc tế trong năm liền kề sẽ được phép cử thêm 01 dự án tham dự Cuộc thi quốc gia năm sau.
Một trong những điểm nhấn quan trọng của dự thảo là bổ sung quy định về liêm chính khoa học. Các dự án được chọn tham dự cấp quốc gia phải được công bố công khai, có sự giám sát của xã hội để bảo đảm tính trung thực, minh bạch trong nghiên cứu.
Các quy định mới giúp làm rõ hơn trách nhiệm của đơn vị dự thi trong việc tổ chức, đánh giá và lựa chọn dự án, đồng thời tăng cường quản lý, phòng ngừa gian lận trong nghiên cứu.
Dự thảo cũng quy định việc tổ chức Cuộc thi cấp sở phải tuân theo Quy chế thống nhất do Bộ GD&ĐT ban hành, nhằm bảo đảm các dự án được lựa chọn tham dự cấp quốc gia không gặp khó khăn về quy trình, hình thức và tiêu chí đánh giá.
Đối với năm học 2025–2026, Bộ GD&ĐT quy định điều kiện chuyển tiếp: số lượng dự án dự thi tối đa của các sở GD&ĐT sau sáp nhập là tổng số dự án của các đơn vị trước khi sáp nhập, bảo đảm tính ổn định và công bằng trong giai đoạn chuyển đổi.
Việc ban hành Thông tư sửa đổi, bổ sung lần này hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng và hiệu quả tổ chức Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia, góp phần duy trì phong trào nghiên cứu khoa học thường xuyên trong nhà trường phổ thông, gắn với định hướng giáo dục STEM và đổi mới phương pháp dạy học.
Thông qua việc hoàn thiện quy chế, Bộ GD&ĐT kỳ vọng Cuộc thi sẽ tiếp tục trở thành sân chơi trí tuệ, sáng tạo, là động lực phát triển năng lực nghiên cứu của học sinh, đồng thời góp phần chuẩn bị nguồn nhân lực khoa học – kỹ thuật phục vụ công cuộc phát triển đất nước trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế.
