Đặng Văn Thành
Hệ 1, Học viện Hậu cần
Tóm tắt: Bài viết phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò và phẩm chất của đội ngũ cán bộ hậu cần trong quân đội; đồng thời làm rõ thực trạng và yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần trong điều kiện xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam hiện đại. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số giải pháp chủ yếu như: phát huy vai trò lãnh đạo của cấp ủy, đổi mới công tác giáo dục rèn luyện đạo đức cách mạng, nâng cao ý thức tự tu dưỡng của cán bộ và phát huy sức mạnh của các tổ chức, lực lượng trong đơn vị.
Từ khóa: Xây dựng đội ngũ, Cán bộ hậu cần, Tư tưởng Hồ Chí Minh, Xây dựng Quân đội
1. Đặt vấn đề
Trong tiến trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, công tác hậu cần luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với sức mạnh chiến đấu và khả năng sẵn sàng chiến đấu của quân đội. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhiều lần khẳng định: “Hậu cần là một mặt công tác rất quan trọng của quân đội”. Theo tư tưởng của Người, công tác hậu cần không chỉ bảo đảm đầy đủ vật chất, kỹ thuật cho bộ đội mà còn góp phần trực tiếp vào việc nâng cao sức mạnh tổng hợp của lực lượng vũ trang. Vì vậy, xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức tốt, năng lực chuyên môn cao và phong cách làm việc khoa học là yêu cầu có ý nghĩa chiến lược trong sự nghiệp xây dựng quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại.
Hiện nay, trước yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, Quân đội Nhân dân Việt Nam đang đẩy mạnh quá trình hiện đại hóa, nâng cao chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu. Sự phát triển nhanh chóng của khoa học – công nghệ, phương thức tác chiến hiện đại, cùng với yêu cầu bảo đảm hậu cần trong các điều kiện đa dạng, phức tạp đã đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với công tác hậu cần quân đội nói chung và đội ngũ cán bộ hậu cần nói riêng. Trong bối cảnh đó, việc nghiên cứu, vận dụng và phát triển tư tưởng của Hồ Chí Minh về công tác hậu cần và xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc.
Thực tiễn cho thấy, đội ngũ cán bộ hậu cần trong quân đội thời gian qua đã có nhiều cố gắng, nỗ lực, từng bước trưởng thành về mọi mặt, góp phần quan trọng vào việc bảo đảm hậu cần cho huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, phòng chống thiên tai, dịch bệnh và tham gia các nhiệm vụ đột xuất của quân đội. Tuy nhiên, trước yêu cầu xây dựng quân đội hiện đại, đội ngũ cán bộ hậu cần vẫn còn bộc lộ một số hạn chế như: năng lực tổ chức, quản lý và ứng dụng khoa học – công nghệ trong công tác hậu cần ở một số đơn vị còn chưa đồng đều; phương pháp công tác và tác phong làm việc có mặt chưa đáp ứng yêu cầu mới; công tác đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn cán bộ hậu cần còn có những bất cập nhất định.
Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, việc nghiên cứu “Giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh, đáp ứng yêu cầu xây dựng quân đội hiện đại” là cần thiết và có ý nghĩa quan trọng. Bài viết nhằm làm rõ cơ sở lý luận của tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần, đồng thời đề xuất một số giải pháp góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ hậu cần trong Quân đội Nhân dân Việt Nam hiện nay, đáp ứng yêu cầu xây dựng quân đội hiện đại và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong tình hình mới.
2. Nội dung nghiên cứu
2.1. Xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh
Công tác hậu cần quân đội là một bộ phận quan trọng trong hoạt động quân sự, giữ vai trò bảo đảm vật chất, kỹ thuật và đời sống cho bộ đội, góp phần trực tiếp tạo nên sức mạnh chiến đấu của quân đội. Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần nhấn mạnh tầm quan trọng của công tác hậu cần đối với thắng lợi của chiến tranh cách mạng. Người khẳng định: “Về quân sự, quân nhu và lương thực rất quan trọng. Có binh hùng, tướng giỏi, nhưng thiếu quân nhu, lương thực, không thể thắng trận được” (1). Đồng thời, Người cũng chỉ rõ: “Công việc cung cấp cũng quan trọng như việc trực tiếp đánh giặc trước mặt trận: Cung cấp đủ súng đạn, đủ cơm áo cho bộ đội thì bộ đội mới đánh thắng trận, điều đó rất rõ ràng dễ hiểu” (2). Những luận điểm đó thể hiện tư tưởng nhất quán của Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò đặc biệt của công tác hậu cần và đội ngũ cán bộ làm công tác hậu cần trong quân đội.
Trong bối cảnh hiện nay, yêu cầu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đặt ra những đòi hỏi mới đối với công tác hậu cần và đội ngũ cán bộ hậu cần. Đặc biệt tại các học viện, nhà trường quân đội, đội ngũ cán bộ hậu cần không chỉ thực hiện nhiệm vụ bảo đảm vật chất, kỹ thuật mà còn trực tiếp phục vụ cho nhiệm vụ giáo dục - đào tạo, nghiên cứu khoa học, huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu. Vì vậy, việc xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh, vừa có phẩm chất đạo đức cách mạng trong sáng, vừa có trình độ chuyên môn nghiệp vụ vững vàng là yêu cầu khách quan, góp phần nâng cao chất lượng bảo đảm hậu cần và đáp ứng nhiệm vụ xây dựng quân đội hiện đại.
2.2. Thực trạng xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh hiện nay
Thực tiễn thời gian qua cho thấy, đội ngũ cán bộ hậu cần ở các đơn vị quân đội nói chung và các học viện, nhà trường quân đội nói riêng cơ bản có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức nghề nghiệp tốt, tinh thần trách nhiệm cao; chủ động, tích cực trong tổ chức bảo đảm hậu cần cho các nhiệm vụ giáo dục - đào tạo, huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu. Báo cáo công tác hậu cần toàn quân năm 2024 nêu rõ: năm 2023 toàn quân đã bảo đảm hậu cần đầy đủ, kịp thời cho huấn luyện, diễn tập, sẵn sàng chiến đấu; đồng thời ngành Hậu cần chủ động tham mưu điều chỉnh tổ chức, biên chế lực lượng hậu cần theo Nghị quyết 230-NQ/QUTW và Kế hoạch 1228/KH-BQP; năm 2024 tiếp tục quán triệt Nghị quyết 1658-NQ/QUTW, tập trung kiện toàn tổ chức biên chế, xây dựng ngành Hậu cần “tinh, gọn, mạnh, tiến lên hiện đại”. Bên cạnh đó, phẩm chất đạo đức và tinh thần phục vụ bộ đội của cán bộ hậu cần cơ bản được giữ vững, phù hợp với yêu cầu “cần, kiệm, liêm, chính”. Trong thực tiễn, nhiều cán bộ hậu đã nêu cao tinh thần trách nhiệm, tận tụy phục vụ bộ đội, chủ động khắc phục khó khăn, bảo đảm đầy đủ, kịp thời vật chất, hậu cần cho các nhiệm vụ của đơn vị.
Tuy nhiên, trước yêu cầu mới của nhiệm vụ xây dựng quân đội hiện đại, một số cán bộ hậu cần vẫn còn hạn chế trong tự học tập, rèn luyện nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ; tinh thần đổi mới, sáng tạo trong công tác chưa cao; việc vận dụng thành tựu khoa học - công nghệ vào hoạt động hậu cần còn hạn chế. Mặt khác, chất lượng đội ngũ cán bộ hậu cần chưa đồng đều, một bộ phận cán bộ còn hạn chế về năng lực tham mưu chiến lược, trình độ quản lý, tổ chức bảo đảm hậu cần trong điều kiện chiến tranh công nghệ cao và chuyển đổi số. Điều này cho thấy việc chuẩn hóa đội ngũ cán bộ hậu cần theo yêu cầu xây dựng quân đội hiện đại vẫn cần tiếp tục được đẩy mạnh. Do đó, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
2.3. Một số giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội hiện đại
Một là, phát huy vai trò lãnh đạo của cấp ủy, chỉ huy các cấp trong xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
Cấp ủy, chỉ huy các cấp giữ vai trò quyết định trong việc định hướng, tổ chức và lãnh đạo quá trình xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần. Vì vậy, cần tăng cường công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, nâng cao nhận thức cho cán bộ hậu cần về vị trí, vai trò và trách nhiệm của mình trong bảo đảm hậu cần cho các nhiệm vụ của quân đội. Quá trình giáo dục cần quán triệt sâu sắc tư tưởng Hồ Chí Minh về trách nhiệm của người cán bộ hậu cần, trong đó Người nhấn mạnh: “Muốn làm tròn nhiệm vụ, cán bộ cung cấp trước hết phải có tinh thần trách nhiệm, cố gắng vượt mọi khó khăn làm cho bộ đội no ấm, đủ súng đạn, đủ sức khỏe để đánh giặc” (3).
Cùng với đó, cần gắn việc xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần với thực hiện các nghị quyết, chỉ thị của Đảng về xây dựng, chỉnh đốn Đảng và xây dựng quân đội trong tình hình mới. Việc triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI, XII, XIII), Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thức XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ XII, Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và Nghị quyết số 847-NQ/QUTW của Quân ủy Trung ương cần được cụ thể hóa thành các tiêu chuẩn, chuẩn mực đạo đức của cán bộ hậu cần phù hợp với đặc điểm, nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị.
Bên cạnh đó, cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của tổ chức đảng đối với đội ngũ cán bộ hậu cần trong chấp hành kỷ luật của Đảng, pháp luật của Nhà nước và kỷ luật quân đội. Thông qua hoạt động kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện, uốn nắn những biểu hiện lệch lạc trong nhận thức và hành động, đồng thời biểu dương, nhân rộng những tấm gương cán bộ hậu cần tiêu biểu trong thực hiện nhiệm vụ.
Hai là, đổi mới nội dung, hình thức và phương pháp giáo dục, rèn luyện đạo đức cách mạng cho cán bộ hậu cần.
Giáo dục và rèn luyện đạo đức cách mạng là nội dung cốt lõi trong xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Do đó, cần thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức và phương pháp giáo dục nhằm nâng cao hiệu quả bồi dưỡng phẩm chất đạo đức và bản lĩnh chính trị cho đội ngũ cán bộ hậu cần. Nội dung giáo dục cần tập trung vào những giá trị đạo đức cơ bản của người quân nhân cách mạng như: trung với nước, hiếu với dân; cần, kiệm, liêm, chính; tinh thần trách nhiệm và ý thức phục vụ bộ đội. Quá trình giáo dục phải gắn lý luận với thực tiễn, kết hợp giữa trang bị kiến thức chính trị - tư tưởng với bồi dưỡng năng lực chuyên môn nghiệp vụ và kỹ năng công tác hậu cần. Đồng thời, chú trọng bồi dưỡng tư duy khoa học, khả năng tổ chức quản lý và năng lực vận dụng tiến bộ khoa học - công nghệ vào hoạt động hậu cần trong điều kiện mới.
Một trong những phương pháp giáo dục hiệu quả là phát huy vai trò nêu gương của cán bộ, nhất là cán bộ chủ trì. Mỗi cán bộ hậu cần cần gương mẫu trong đạo đức, lối sống và phong cách công tác; nói đi đôi với làm; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong quản lý và sử dụng cơ sở vật chất hậu cần. Thông qua việc nêu gương, tạo sức lan tỏa tích cực trong đơn vị, góp phần xây dựng môi trường đạo đức lành mạnh trong hoạt động hậu cần.
Ba là, nâng cao ý thức tự tu dưỡng, rèn luyện đạo đức và trách nhiệm nghề nghiệp của cán bộ hậu cần.
Tư tưởng Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng vai trò tự giác tu dưỡng, rèn luyện của mỗi cán bộ. Đối với cán bộ hậu cần, yêu cầu này càng có ý nghĩa quan trọng bởi lĩnh vực công tác hậu cần liên quan trực tiếp đến quản lý, sử dụng tài chính, vật chất và tài sản của Nhà nước, của quân đội. Do đó, mỗi cán bộ hậu cần phải không ngừng rèn luyện bản lĩnh chính trị, nâng cao đạo đức nghề nghiệp và tinh thần trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ.
Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Xe, xăng là mồ hôi, nước mắt, xương máu của nhân dân, các chú phải chăm sóc xe, yêu xe như con, quý xăng như máu” (4). Lời dạy của Người thể hiện sâu sắc quan điểm tiết kiệm, chống lãng phí và ý thức trách nhiệm của cán bộ hậu cần trong quản lý, sử dụng vật chất của Nhà nước và quân đội. Mỗi cán bộ hậu cần cần xây dựng kế hoạch tự học tập, tự rèn luyện phù hợp với chức trách, nhiệm vụ được giao; thường xuyên tự kiểm điểm, tự phê bình và phê bình; kiên quyết đấu tranh với những biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng. Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Các chú phải làm thế nào một bát gạo, một đồng tiền, một viên đạn, một viên thuốc, một tấc vải, phải đi thẳng đến chiến sĩ... Muốn làm được như thế, cố nhiên phải có tổ chức, có chương trình, nhưng nếu cán bộ không cố gắng, thì không thành công được” (5). Đây chính là chuẩn mực đạo đức và trách nhiệm nghề nghiệp mà mỗi cán bộ hậu cần cần quán triệt và thực hiện trong thực tiễn công tác.
Bốn là, phát huy vai trò của các tổ chức, lực lượng trong xây dựng môi trường giáo dục và rèn luyện cán bộ hậu cần.
Việc xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh không chỉ là trách nhiệm của cá nhân cán bộ mà còn là nhiệm vụ của toàn bộ hệ thống tổ chức trong đơn vị. Vì vậy, cần phát huy vai trò của các tổ chức đảng, chỉ huy, cơ quan chức năng và các tổ chức quần chúng trong giáo dục, quản lý và rèn luyện đội ngũ cán bộ hậu cần. Các tổ chức trong đơn vị cần thường xuyên tổ chức các hoạt động tuyên truyền, giáo dục truyền thống, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, tạo điều kiện thuận lợi để cán bộ hậu cần rèn luyện và phát triển toàn diện. Đồng thời, gắn việc đánh giá cán bộ hậu cần với kết quả thực hiện nhiệm vụ, việc chấp hành kỷ luật và phẩm chất đạo đức trong công tác. Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của Hội đồng quân nhân và các tổ chức quần chúng trong thực hiện dân chủ ở cơ sở, kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của cán bộ hậu cần, góp phần xây dựng bầu không khí đoàn kết, thống nhất trong đơn vị. Môi trường văn hóa lành mạnh, dân chủ và kỷ luật nghiêm minh sẽ tạo điều kiện thuận lợi để cán bộ hậu cần phát huy năng lực, trách nhiệm và phẩm chất đạo đức trong thực hiện nhiệm vụ.
3. Kết luận
Xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh là yêu cầu quan trọng trong quá trình xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam hiện đại. Thông qua việc phát huy vai trò lãnh đạo của cấp ủy, đổi mới công tác giáo dục đạo đức cách mạng, nâng cao ý thức tự tu dưỡng của cán bộ và xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh trong đơn vị sẽ góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ hậu cần vừa “hồng”, vừa “chuyên”. Đây là nhân tố quan trọng bảo đảm cho công tác hậu cần quân đội ngày càng vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
Tài liệu tham khảo
(1) Hồ Chí Minh, Toàn tập, tập 4, Nxb Chính trị quốc gia, 2011, tr.296.
(2) Hồ Chí Minh Toàn tập, tập 7, Nxb Chính trị quốc gia, 2011, tr.58.
(3) Hồ Chí Minh Toàn tập, tập 7, Nxb Chính trị quốc gia, 2011, tr.431.
(4) Hồ Chí Minh, Toàn tập, tập 7, Nxb Chính trị quốc gia, 2011, tr.179.
(5) Hồ Chí Minh Toàn tập, tập 7, Nxb Chính trị quốc gia, 2011, 433.
