TS Phạm Hồng Hải
Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam
Mở đầu
Chỉ thị số 01-CT/TW của Bộ Chính trị về nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng là văn bản định hướng có ý nghĩa chiến lược, bảo đảm việc tổ chức thực hiện nghị quyết được tiến hành kịp thời, đồng bộ và thống nhất trong toàn hệ thống chính trị. Trên cơ sở đó, công tác học tập, quán triệt được nâng lên về chất, hướng tới mục tiêu chuyển hóa nhận thức thành hành động cụ thể, thiết thực và hiệu quả.
Từ khóa: Chỉ thị 01-CT/TW; Nghị quyết Đại hội XIV; tuyên truyền; quán triệt; chất lượng; triển khai nghị quyết.
1. Đặt vấn đề
Việc ban hành Chỉ thị 01-CT/TW, ngày 23/01/2026 của Bộ Chính trị thể hiện quyết tâm chính trị cao của Bộ Chính trị trong việc đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng nhanh chóng đi vào cuộc sống. Tuy nhiên, chất lượng tuyên truyền, quán triệt nghị quyết không tự nhiên được bảo đảm nếu không có phương pháp tổ chức khoa học, nội dung chuẩn xác và cơ chế kiểm tra, đánh giá thực chất. Trong bối cảnh môi trường thông tin đa chiều, tốc độ lan truyền nhanh, yêu cầu đặt ra không chỉ là phổ biến nội dung nghị quyết mà còn phải tạo được sự thống nhất về nhận thức, củng cố niềm tin chính trị và chuyển hóa thành chương trình hành động cụ thể ở từng cấp, từng ngành, từng cán bộ, đảng viên.
2. Cơ sở lý luận và yêu cầu chính trị trong nâng cao chất lượng tuyên truyền, quán triệt Chỉ thị 01-CT/TW của Bộ Chính trị
Việc tuyên truyền, quán triệt nghị quyết của Đảng nói chung và Chỉ thị 01-CT/TW nói riêng là một bộ phận cấu thành quan trọng của công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và tổ chức. Trong lý luận xây dựng Đảng, nghị quyết chỉ thực sự phát huy giá trị khi được chuyển hóa thành nhận thức thống nhất và hành động đồng bộ trong toàn hệ thống chính trị. Do đó, nâng cao chất lượng tuyên truyền, quán triệt không đơn thuần là hoạt động phổ biến văn bản, mà là quá trình củng cố nền tảng tư tưởng, tăng cường sự thống nhất ý chí và hành động trong Đảng, tạo tiền đề cho việc tổ chức thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ mà Đại hội XIV đã xác định.
Chỉ thị 01- CT/TW của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu tổ chức nghiên cứu, học tập, quán triệt và tuyên truyền Nghị quyết Đại hội XIV phải được tiến hành nghiêm túc, bài bản, khoa học, bảo đảm kịp thời, đồng bộ, thiết thực và hiệu quả. Điều này thể hiện rõ quan điểm chỉ đạo xuyên suốt: học tập nghị quyết không dừng lại ở việc “nắm nội dung”, mà phải làm rõ tinh thần, quan điểm, mục tiêu và những điểm mới; đồng thời gắn chặt việc quán triệt với xây dựng chương trình hành động và tổ chức thực hiện cụ thể ở từng cấp, từng ngành, từng địa phương, từng cơ quan, đơn vị.
Về phương diện chính trị trong nâng cao chất lượng tuyên truyền, quán triệt Chỉ thị 01-CT/TW nhằm bảo đảm tính lãnh đạo tập trung, thống nhất của Đảng trong toàn hệ thống chính trị. Khi nội dung Nghị quyết được truyền đạt không đầy đủ, thiếu trọng tâm hoặc triển khai hình thức, sẽ dẫn đến tình trạng nhận thức không đồng đều, ảnh hưởng đến hiệu quả thực hiện. Vì vậy, công tác quán triệt phải được tổ chức với tinh thần trách nhiệm cao, có sự chuẩn hóa nội dung cốt lõi, xác định rõ trọng tâm, trọng điểm, bảo đảm mọi cán bộ, đảng viên hiểu đúng, hiểu sâu và thống nhất về định hướng phát triển trong nhiệm kỳ mới.
Trong bối cảnh môi trường thông tin đa chiều và yêu cầu đổi mới phương thức lãnh đạo, việc nâng cao chất lượng tuyên truyền, quán triệt Chỉ thị 01-CT/TW còn gắn với nhiệm vụ đổi mới phương thức tổ chức, tăng cường tính tương tác, ứng dụng công nghệ thông tin và gắn việc học tập với kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện. Chỉ khi quá trình quán triệt được tổ chức một cách khoa học, thực chất, chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động cụ thể, thì Chỉ thị 01- CT/TW mới thực sự phát huy vai trò định hướng và bảo đảm Nghị quyết Đại hội XIV được triển khai đồng bộ, hiệu quả trong thực tiễn.
3. Một số giải pháp cơ bản nâng cao chất lượng tuyên truyền, quán triệt Chỉ thị 01- CT/TW
Một là, chuẩn hóa nội dung quán triệt theo đúng phạm vi và yêu cầu của Chỉ thị 01-CT/TW đã xác định.
Chất lượng quán triệt trước hết phụ thuộc vào việc xác định đầy đủ và chính xác nội dung cần nghiên cứu, học tập. Chỉ thị số 01-CT/TW quy định rõ: “Nội dung nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng bao gồm: Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII tại Đại hội XIV; Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong 40 năm qua ở Việt Nam; Báo cáo tổng kết 15 năm thi hành Điều lệ Đảng (2011 - 2025) và đề xuất, định hướng bổ sung, sửa đổi Điều lệ Đảng”.
Việc chuẩn hóa nội dung quán triệt cần bám sát đầy đủ các văn kiện nêu trên, tránh tình trạng chỉ tập trung vào một số nội dung khái quát mà bỏ qua các báo cáo có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc. Đồng thời, nội dung phải được hệ thống hóa theo các nhóm vấn đề trọng tâm: quan điểm chỉ đạo, mục tiêu chiến lược, nhiệm vụ trọng tâm và khâu đột phá, tạo điều kiện để người học nắm được cấu trúc logic của nghị quyết. Bên cạnh đó, việc chuẩn hóa cần gắn với yêu cầu làm rõ những điểm mới của Đại hội XIV, giúp cán bộ, đảng viên nhận diện được sự kế thừa và phát triển trong tư duy lý luận của Đảng. Điều này góp phần nâng cao tính thống nhất trong nhận thức và tạo cơ sở vững chắc cho quá trình tổ chức thực hiện.
Hai là, đổi mới phương thức tổ chức tuyên truyền, quán triệt theo tinh thần “ngay, đồng bộ, thường xuyên, phong phú, sinh động”.
Chỉ thị 01- CT/TW nhấn mạnh: “Tổ chức nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng phải được tiến hành ngay, đồng bộ, thường xuyên, phong phú, sinh động…”. Yêu cầu này đặt ra đòi hỏi phải đổi mới phương thức tổ chức theo hướng linh hoạt, khoa học và phù hợp với từng cấp, từng ngành. Việc quán triệt không nên chỉ diễn ra trong một hội nghị tập trung mà cần được tổ chức thành chuỗi hoạt động liên tục: hội nghị học tập, sinh hoạt chuyên đề, tọa đàm trao đổi, diễn đàn góp ý chương trình hành động. Tính “thường xuyên” và “sinh động” phải được thể hiện bằng sự đa dạng về hình thức và chiều sâu trong phân tích nội dung.
Đồng thời, Chỉ thị cũng yêu cầu: “Kết hợp tự nghiên cứu với nghe phổ biến; đổi mới mạnh mẽ tư duy từ ‘học tập, quán triệt’ sang ‘hiểu sâu, hành động đúng, làm đến cùng”. Do đó, quá trình tổ chức cần khuyến khích cán bộ, đảng viên chủ động nghiên cứu tài liệu, chuẩn bị ý kiến thảo luận, liên hệ với thực tiễn công tác của mình. Sự kết hợp giữa tự học và nghe phổ biến giúp nâng cao tính chủ động và chiều sâu nhận thức.
Ba là, gắn quán triệt với xây dựng chương trình hành động cụ thể, bảo đảm Nghị quyết được triển khai “thực chất, hiệu quả”.
Ngay trong phần mở đầu, Chỉ thị 01-CT/TW xác định mục tiêu: “Để Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng được triển khai ngay, đồng bộ, hiệu quả, thực chất…”. Tinh thần “hiệu quả, thực chất” đòi hỏi việc quán triệt phải gắn liền với xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể ở từng cấp, từng ngành. Sau khi học tập, các cấp ủy cần rà soát chức năng, nhiệm vụ, từ đó xây dựng chương trình hành động xác định rõ mục tiêu, chỉ tiêu, giải pháp và lộ trình thực hiện.
Việc cụ thể hóa nghị quyết thành nhiệm vụ công tác phải bảo đảm nguyên tắc rõ việc, rõ người, rõ thời gian và rõ kết quả. Đồng thời, cần có cơ chế theo dõi, đánh giá định kỳ để bảo đảm quá trình thực hiện không bị gián đoạn. Chỉ khi nội dung quán triệt được chuyển hóa thành sản phẩm hành động cụ thể, Chỉ thị mới thực sự phát huy giá trị định hướng trong thực tiễn.
Bốn là, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và bảo đảm tiến độ triển khai theo đúng yêu cầu thời gian của Chỉ thị.
Chỉ thị 01- CT/TW quy định rõ trách nhiệm tổ chức và thời gian hoàn thành, trong đó nêu: “Ban Bí thư Trung ương Đảng chủ trì tổ chức Hội nghị toàn quốc… bằng hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến cấp uỷ cơ sở. Thời gian hoàn thành trong quý I/2026”. Yêu cầu về tiến độ thể hiện tính khẩn trương và nghiêm túc trong tổ chức thực hiện. Trên cơ sở đó, các cấp ủy, tổ chức đảng phải xây dựng kế hoạch cụ thể, bảo đảm hoàn thành việc học tập, quán triệt trong thời gian quy định; đồng thời tổ chức kiểm tra, giám sát việc triển khai ở cấp dưới.
Việc đánh giá không chỉ dừng ở số lượng hội nghị tổ chức mà cần tập trung vào chất lượng tiếp thu và kết quả thực hiện nhiệm vụ chính trị sau quán triệt. Kết quả học tập và triển khai Chỉ thị cần được đưa vào nội dung đánh giá tổ chức đảng và đảng viên, qua đó nâng cao trách nhiệm và tính nghiêm túc trong thực hiện.
Năm là, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số theo đúng tinh thần chỉ đạo của Chỉ thị.
Chỉ thị 01- CT/TW nêu rõ: “…kết hợp hài hòa giữa phương thức truyền thống với phát huy hiệu quả các ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số”. Đây là điểm mới quan trọng, phản ánh yêu cầu thích ứng với môi trường truyền thông hiện đại. Việc tổ chức hội nghị trực tuyến, số hóa tài liệu, xây dựng chuyên trang học tập nghị quyết, triển khai kiểm tra nhận thức trên nền tảng số… sẽ giúp mở rộng phạm vi tiếp cận và tăng hiệu quả quản lý.
Chuyển đổi số mở ra cơ hội nâng cao hiệu quả tuyên truyền, quán triệt thông qua việc mở rộng phạm vi tiếp cận và tăng tính linh hoạt trong tổ chức. Các cơ quan, đơn vị có thể xây dựng chuyên trang học tập nghị quyết, số hóa tài liệu, tổ chức hội nghị trực tuyến, lưu trữ dữ liệu tập trung và triển khai kiểm tra nhận thức trên nền tảng số. Điều này không chỉ tiết kiệm nguồn lực mà còn tạo điều kiện cho việc quản lý, theo dõi tiến độ học tập. Tuy nhiên, ứng dụng công nghệ phải gắn với bảo đảm tính chính xác, định hướng chính trị và an toàn thông tin. Việc ứng dụng công nghệ cũng cho phép thiết lập cơ chế phản hồi nhanh, khảo sát mức độ tiếp thu và điều chỉnh nội dung tuyên truyền kịp thời. Trong môi trường thông tin đa chiều, việc chủ động cung cấp thông tin chính thống trên các nền tảng số còn góp phần định hướng dư luận, nâng cao sức đề kháng trước các thông tin sai trái, xuyên tạc liên quan đến nghị quyết.
4. Kết luận
Nâng cao chất lượng tuyên truyền, quán triệt Chỉ thị số 01- CT/TW của Bộ Chính trị là khâu có ý nghĩa quyết định trong việc bảo đảm Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng được triển khai kịp thời, đồng bộ và thực chất trong toàn hệ thống chính trị. Quá trình này không chỉ nhằm phổ biến nội dung văn kiện, mà cốt lõi là chuyển hóa quan điểm, mục tiêu và nhiệm vụ chiến lược thành nhận thức thống nhất, ý chí chính trị vững vàng và hành động cụ thể ở từng cấp, từng ngành, từng cán bộ, đảng viên. Tinh thần chỉ đạo “ngay, đồng bộ, thường xuyên, phong phú, sinh động”, gắn với yêu cầu “hiểu sâu, hành động đúng, làm đến cùng” và kết hợp hài hòa giữa phương thức truyền thống với ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số đã đặt ra yêu cầu đổi mới toàn diện cả về nội dung, phương thức và cơ chế đánh giá. Do đó, nghiên cứu nâng cao chất lượng công tác này cần được tiếp cận theo hướng hệ thống, gắn chặt giữa lý luận và thực tiễn, giữa quán triệt nhận thức và tổ chức thực hiện, nhằm góp phần củng cố hiệu lực lãnh đạo của Đảng và bảo đảm Nghị quyết được cụ thể hóa thành kết quả phát triển bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới.
Tài liệu tham khảo
[1] Bộ Chính trị, Chỉ thị số 01- CT/TW ngày 23/01/2026 của Bộ Chính trị về nghiên cứu, học tập, quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Hà Nội.
[2] Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương (2026), Tài liệu hướng dẫn học tập, tuyên truyền những nội dung cốt lõi của Chỉ thị số 01-CT/TW của Bộ Chính trị, Hà Nội.
[3] Bộ Quốc phòng - Cổng Thông tin điện tử (2026), Toàn văn Báo cáo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng, Hà Nội.
[4] Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Tập I, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.
[5] Tổng Bí thư Tô Lâm (2026), Báo cáo về các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, trình bày tại phiên khai mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV.