Trương Đắc Lâm
Nguyễn Cao Kỳ Phong
Tiểu đoàn 1 - Trường Sĩ quan Lục quân 2
Tóm tắt:
Phong trào “Bình dân học vụ số” trong Quân đội nói chung và tại Trường Sĩ quan Lục quân 2 nói riêng là một chủ trương lớn, có ý nghĩa chiến lược trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số và xây dựng Quân đội hiện đại. Phong trào hướng tới việc phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổ chức, lực lượng; khơi dậy tinh thần tự học, tự rèn luyện, khát vọng cống hiến và năng lực sáng tạo của đoàn viên, thanh niên trong quá trình học tập, phổ cập kiến thức và kỹ năng số. Thông qua việc triển khai phong trào với phương châm “không ai bị bỏ lại phía sau”, thanh niên nhà trường từng bước được trang bị nền tảng tri thức số, góp phần nâng cao chất lượng GD&ĐT, hiệu quả công tác, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại, trong đó chuyển đổi số là một trong những khâu đột phá quan trọng.
Từ khoá: Bình dân học vụ số; công nghệ; chuyển đổi số; khoa học; kỹ năng số.
Ngày nhận: 14/12/2025; Biên tập 15/12/2025; Duyệt đăng 16/12/2025
1. Đặt vấn đề
Thanh niên Trường Sĩ quan Lục quân 2 là lực lượng trẻ, được đào tạo bài bản, có trình độ tri thức, bản lĩnh chính trị và tinh thần xung kích, sáng tạo; giữ vai trò quan trọng trong việc tham gia và tổ chức thực hiện nhiệm vụ chuyển đổi số của Nhà trường. Trong bối cảnh Quân đội đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện nhằm nâng cao chất lượng GD&ĐT, quản lý, chỉ huy và bảo đảm sẵn sàng chiến đấu, việc phát huy vai trò nòng cốt của thanh niên trở thành yêu cầu khách quan, cấp thiết.
Phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai tại Trường Sĩ quan Lục quân 2 vừa đáp ứng yêu cầu trước mắt về phổ cập kiến thức, kỹ năng số cho cán bộ, học viên, đoàn viên, thanh niên, vừa mang ý nghĩa chiến lược lâu dài trong việc xây dựng môi trường học tập số rộng khắp, hình thành văn hóa tự học, tự rèn luyện, nâng cao năng lực làm chủ tri thức và công nghệ. Thông qua việc tổ chức và duy trì hiệu quả phong trào, thanh niên Nhà trường từng bước khẳng định vai trò chủ thể trong thúc đẩy chuyển đổi số, góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại trong giai đoạn mới.
2. Nội dung nghiên cứu
2.1. Vấn đề cơ bản về thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số” trong thanh niên.
Phong trào “Bình dân học vụ số” được triển tại Trường Sĩ quan Lục quân 2 là bước cụ thể hóa thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 3488-NQ/QUTW của Quân ủy Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trong Quân đội. Để thực hiện được mục tiêu của Phong trào “Bình dân học vụ số”, đòi hỏi phải có sự tham gia của tất cả các tổ chức, lực lượng, trong đó, thanh niên Nhà trường có vai trò hết sức quan trọng.
Thực tiễn cho thấy, với tinh thần xung kích, sáng tạo, lực lượng thanh niên Nhà trường đã tích cực tham gia tuyên tuyền, hướng dẫn đoàn viên và nhân viên trong đơn vị nâng cao kỹ năng số; hỗ trợ tiếp cận các nền tảng học tập trực tuyến, khai thác tài nguyên số thư viện và các hệ thống quản lý học tập (LMS). Thành lập các tổ “trợ lý số”, “Đội thanh niên tuyên truyền chuyển đổi số” đã góp phần lan toả tri thức, khắc phục khoảng cách về hiểu biết công nghệ giữa các đối tượng học viên trong Nhà trường.
Quán triệt sâu sắc kế hoạch triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” trong Quân đội và Nhà trường. Các tổ chức đoàn ở đơn vị cơ sở đã chủ động triển khai hiệu quả việc thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số”, bảo đảm thống nhất về mục tiêu, nội dung, tiến độ và phù hợp với đặc điểm, nhiệm vụ của đơn vị và Nhà trường.
Hiện nay, Ban Chấp hành Đoàn cơ sở đã quán triệt sâu sắc mục tiêu, nội dung và yêu cầu của Phong trào tới toàn thể đoàn viên, thanh niên. Công tác tuyên truyền về chuyển đổi số và Phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai đồng bộ, sâu rộng với nhiều hình thức phong phú, thiết thực, phù hợp đặc thù Nhà trường. Nội dung Phong trào được lồng ghép quán triệt, phổ biến trong các buổi giao ban hằng tuần, sinh hoạt ngày Đảng; đồng thời, các tin, bài tuyên truyền được đăng tải, phát thanh thường xuyên trên các phương tiện thông tin, truyền thông nội bộ. Việc triển khai được bảo đảm thống nhất, đồng bộ và hiệu quả, bám sát các văn bản chỉ đạo của cấp trên, qua đó tạo điều kiện thuận lợi để đoàn viên, thanh niên chủ động tiếp cận, học tập, khai thác và tra cứu thông tin trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Trong quá trình triển khai thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số”, các chi đoàn đã phát huy tinh thần chủ động, tích cực, với nhiều cách làm sáng tạo, hiệu quả, góp phần lan tỏa sâu rộng phong trào học tập, bồi dưỡng và nâng cao năng lực số cho cán bộ, đoàn viên, thanh niên. 100% đoàn viên, thanh trong Nhà trường đã được tạo lập và cấp tài khoản trên các nền tảng “Bình dân học vụ số”. Qua đó, đoàn viên, thanh niên chủ động sắp xếp thời gian truy cập các ứng dụng, nền tảng “Bình dân học vụ số” thông qua máy tính có kết nối mạng truyền số liệu quân sự để học tập.
Thông qua kế hoạch triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số”, năm 2025, phấn đấu 100% đoàn viên, thanh niên có hiểu biết về chuyển đổi số, kiến thức và kỹ năng số, sử dụng được các nền tảng, dịch vụ số phục vụ cho công việc ở cấp độ cơ bản; trong đó 50% được phổ cập các kiến thức về chuyển đổi số, kỹ năng số và sử dụng được các nền tảng, dịch vụ số phục vụ học tập, công tác. Năm 2026, 100% đoàn viên, thanh niên có hiểu biết về chuyển đổi số, kiến thức và kỹ năng số, sử dụng tốt các nền tảng, dịch vụ số phục vụ công tác học tập, nghiên cứu.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, trong quá trình tổ chức thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số” vẫn còn tồn tại, hạn chế, cụ thể: Một số đoàn viên, thanh niên tham gia học tập chưa thường xuyên, thiếu tính chủ động; tần suất và thời lượng truy cập các nền tảng học tập số còn thấp so với yêu cầu. Một bộ phận thanh niên còn nhầm lẫn giữa mục “thi thử” và “thi chính thức” trên nền tảng thi, dẫn đến sai sót trong quá trình thực hiện và tổng hợp kết quả.
2.2. Giải pháp tiếp tục đẩy mạnh Phong trào “Bình dân học vụ số” cho thanh niên
Hiện nay, yêu cầu chuyển đổi số là nhiệm vụ cấp thiết để nâng cao sức mạnh, khả năng sẵn sàng chiến đấu của Quân đội ta. Nhà trường đẩy mạnh đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong các mặt công tác. Để phát huy động lực quan trọng hàng đầu là khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đòi hỏi hơn bao giờ hết phải đẩy mạnh Phong trào “Bình dân học vụ số” nhằm phổ cập sâu rộng hơn nữa kiến thức, kỹ năng về chuyển đổi số, kỹ năng số cho đoàn viên, thanh niên trong Nhà trường. Trong đó, có thể rút ra một số kinh nghiệm sau:
Một là, quán triệt sâu sắc chủ trương, định hướng của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và Nhà trường về chuyển đổi số, xây dựng môi trường học tập số trong Quân đội; nâng cao nhận thức, trách nhiệm của đoàn viên, thanh niên đối với việc thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số”. Tiếp tục điều chỉnh, bổ sung mục tiêu, chỉ tiêu, nội dung và biện pháp phù hợp chương trình hành động hằng tháng của tổ chức đoàn sát với đặc điểm, nhiệm vụ, trình độ của từng đoàn viên, thanh niên. Xây dựng nội dung học tập số bám sát trình độ, nhu cầu và nhiệm vụ của từng đoàn viên, thanh niên; đồng thời, tích hợp các tài liệu trực quan, bài giảng số để tăng tính hấp dẫn và hiệu quả tiếp thu.
Hai là, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và các nền tảng học tập số trong triển khai các phong trào của Đoàn; phấn đấu 100% đoàn viên, thanh niên sử dụng thành thạo các nền tảng học tập, thi, kiểm tra do Bộ Quốc phòng triển khai; tổ chức tốt các hoạt động tuyên truyền, tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng số theo từng đối tượng. Tiếp tục xây dựng, hoàn thiện khung kỹ năng số cho đoàn viên, thanh niên, góp phần lan toả tri thức, khắc phục khoảng cách về hiểu biết công nghệ giữa đoàn viên, thanh niên trong Nhà trường.
Ba là, tiếp tục bồi dưỡng, trang bị kiến thức, kỹ năng chuyển đổi số cho đoàn viên, thanh niên, góp phần đưa Phong trào “Bình dân học vụ số” phát triển vững chắc, thực chất, lan tỏa sâu rộng trong toàn trường.
Về kiến thức: Trang bị cho đoàn viên, thanh niên kiến thức nền tảng về chuyển đổi số, công nghệ số và tác động đến hoạt động của Quân đội; định hướng quan điểm của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; xu hướng chuyển đổi số trong Nhà trường. Quy tắc ứng xử trên không gian mạng, tôn trọng bản quyền, thông tin cá nhân. Luật An ninh mạng, Luật dữ liệu, Thông tư 81/2025/TT-BQP về sử dụng mạng xã hội; Thông tư số 107/2024/TT-BQP quy định quản lý và bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng.
Về kỹ năng: Trang bị cho đoàn viên, thanh niên các kỹ năng cơ bản về sử dụng thiết bị, công cụ số và các ứng phần mềm dùng chung của Bộ Quốc phòng, ứng dụng dịch vụ quản lý quân nhân; khai thác hiệu quả công cụ để tìm kiếm, truy vấn, kiểm chứng thông tin; thiết lập các biện pháp đảm bảo an toàn và ứng dụng công nghệ số để giải quyết vấn đề, đổi mới, nâng cao chất lượng công tác đoàn. Biết khai thác thư viện bài giảng số, kho học liệu mở trong học tập, nghiên cứu.
Bốn là, đoàn viên, thanh niên tích cực đẩy mạnh Phong trào “Bình dân học vụ số” gắn với các cuộc vận động, phong trào thi đua Quyết thắng; thi đua học tập, rèn luyện kỹ năng số, tích cực tham gia vào tiến trình chuyển đổi số. Tiên phong, gương mẫu thực hiện Phong trào, góp phần lan tỏa tinh thần tự học, tự nâng cao kiến thức, kỹ năng số; chuyển quá trình học tập, rèn luyện, nâng cao và ứng dụng tri thức số trở thành nhu cầu của bản thân. Coi kết quả thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số” là một tiêu chí quan trọng trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của mỗi đoàn viên, thanh niên. Kiên quyết đấu tranh với tư tưởng, biểu hiện ngại khó, hình thức, hay hạ thấp yêu cầu trong triển khai thực hiện.
Năm là, tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp uỷ, người chỉ huy cơ quan, khoa, đơn vị trong việc phát huy vai trò thanh niên thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số”; bảo đảm các điều kiện thuận lợi để thanh niên thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số” phát triển bền vững, thực chất, hiệu quả. Trọng tâm là, mở rộng phạm vi kết nối, nâng cao chất lượng mạng truyền số liệu quân sự đáp ứng yêu cầu ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo trong công tác đoàn. Đẩy mạnh ứng dụng nền tảng học trực tuyến mở “Bình dân học vụ số” để tổ chức đào tạo, bồi dưỡng, phổ cập kiến thức số cho đoàn viên, thanh niên nhằm lan tỏa mạnh mẽ thông tin, tài liệu, mô hình hay, kinh nghiệm quý. Thường xuyên kiểm tra, đánh giá, bảo đảm hiệu quả thực chất.
3. Kết luận
Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và xu hướng chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, Phong trào “Bình dân học vụ số” trong Quân đội đã và đang tạo môi trường thuận lợi để đoàn viên, thanh niên rèn luyện, nâng cao kiến thức và kỹ năng số; qua đó phát huy vai trò, trách nhiệm của tuổi trẻ Quân đội trong thực hiện nhiệm vụ chuyển đổi số. Việc triển khai hiệu quả phong trào không chỉ góp phần nâng cao chất lượng GD&ĐT, hiệu quả công tác, mà còn đóng góp thiết thực vào mục tiêu xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại.
Thanh niên Trường Sĩ quan Lục quân 2 là lực lượng quân nhân trẻ có bản lĩnh chính trị vững vàng, ý chí, khát vọng cống hiến và khả năng tiếp cận, ứng dụng nhanh các thành tựu khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Do đó, cấp ủy, chỉ huy các cấp cần tiếp tục quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm phát huy vai trò chủ thể của đoàn viên, thanh niên; tạo điều kiện thuận lợi để phong trào “Bình dân học vụ số” được thực hiện hiệu quả, bền vững, góp phần hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ chuyển đổi số của Nhà trường trong giai đoạn mới.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. (2025). Kế hoạch số 01-KH/BCĐTW ngày 21/3/2025 về triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số”. Hà Nội.
2. Ban Chỉ đạo về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong Quân đội. (2025). Kế hoạch số 3760-KH/BCĐ ngày 23/4/2025 về triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” trong Quân đội. Hà Nội.
3. Bộ Quốc phòng. (2021). Kế hoạch số 4396/KH-BQP ngày 04/11/2021 về phát triển Chính phủ điện tử, hướng tới Chính phủ số trong Bộ Quốc phòng giai đoạn 2022–2025, định hướng đến năm 2030. Hà Nội.
4. Trường Sĩ quan Lục quân 2. (2025). Kế hoạch số 1997/KH-TSQ ngày 15/5/2025 về thực hiện Phong trào “Bình dân học vụ số” tại Trường Sĩ quan Lục quân 2. Đồng Nai.
